کد خبر: ۳۴۳۴۵
دوشنبه ۳۱ شهریور ۱۳۹۹ ساعت ۱۱:۲۶
تعداد بازدید:7694
صفحه نخست » فرهنگ

تفکرات فقهی زیربنای معماری اسلامی ایرانی است/ بررسی اثرات مخرب معماری نوین

 معماری ایرانی اسلامی تلفیقی از دو سبک معماری است که پس از ورود اسلام به ایران توسط معماران بزرگ ایرانی ایجاد و توسعه پیدا کرد، از لحاظ تاریخی، معماری اولین هنری بشمار می‌آید که توانست خود را با مفاهیم اسلامی سازگار نموده و از طرف مسلمانان مورد استقبال قرار گیرد.

به گزارش شهروندالبرز ، به نقل از شفقنا ، معماری اسلامی بعنوان یکی از موفق‌ترین شیوه‌های معماری در تاریخ معماری جهان قابل بازشناسی است اما متاسفانه در چند دهه اخیر این سبک پر معنای معماری کمرنگ شده در حالی که این سبک تنوع، طرح های فراوان و چشم نوازی دارد به گونه ای که آثار باستانی ما را در جهان شاخص کرده است. در این زمینه با سید جلال عرفانیان نویسنده کتاب توسعه مدیریت شهری از منظر تمدن ایرانی اسلامی به گفتگو نشستیم.

سید جلال عرفانیان در ابتدا با اشاره به اینکه معماری اسلامی ایرانی، تلفیقی از این دو سبک است؛ اظهار داشت: آثار باستانی ما همچون تخت جمشید و طاق کسری ( در دوران ساسانیان پایتخت بوده و اکنون در شهر مدائن عراق است) نمونه بارز معماری ایرانی در زمان قبل از ورود اسلام به ایران است. با ورود اسلام به ایران سبک معماری اسلامی ایرانی توسط مهندسان بزرگ ما ایجاد و توسعه پیدا کرد، ما می توانیم نمونه هایی از معماری اسلامی ایرانی را در حمام های قدیمی، آب انبارها، چاپارخانه ها، کاروانسراها و مساجد با قدمت زیاد ببینیم که متاسفانه به دلیل عدم توجه به این آثار باستانی تعداد زیادی از آنان در حال تخریب می باشند.

او با بیان اینکه در زیربنای معماری اسلامی ایرانی، مباحث فقهی نهفته است؛ گفت: ما در معماری اسلامی ایرانی فقط به آهن، چوب، گچ یا کاشی بسنده نمی کنیم بلکه تمام چینش ها، نماها و سازه هایی که از قدیم تحت عنوان سبک اسلامی ایرانی ایجاد می شد با تفکرات فقهی بوده است به طور مثال یک طاق یا گنبد در یک مسجد نمادِ از کثرت به وحدت رسیدن است، نقطه بالای گنبد از نظر فقهی خداست و گود که پایین گنبد است تجمعی از مردم و موجودات عالم است که در نهایت همه از کثرت به وحدت می رسند، علی ای حال مباحث معماری اسلامی ایرانی هر کدام دارای فلسفه ای است که در بطن خود از مباحث تخصصی نیز برخوردار است.

کاشناس مدیریت شهری خاطرنشان کرد: قم و مشهد به عنوان دو شهر مذهبی کشور باید پایلوت مهندسی شهرسازی اسلامی ایرانی باشند اما متاسفانه در شهر قم فقط در حرم حضرت معصومه(س) و اطراف آن این سبک از معماری به چشم می خورد.

او تصریح کرد: اینکه گرایش ها به سمت معماری غرب رفته است قطعا باید ریشه یابی شود ، تفکرات نفوذی و عواملی که هزینه های زیادی در این راه می کنند قطعا موثر بوده است که مقام معظم رهبری نیز به آن اشاره کرده اند، رسوخ معماری غربی و جایگزین شدن آن یقینا از بیرون هدایت و حمایت می شود و این یک روال طبیعی نیست.

عرفانیان به کار بردن معماری غربی در سیما و منظر شهری را مسئله ای مهم و مورد توجه دانست و افزود: متاسفانه تا به امروز توجه لازم به این امر نشده است و ما شاهد ساختمان هایی با معماری غربی و نوین هستیم که قطعا در آینده نزدیک اثرات مخرب آن را مشاهده خواهیم کرد.

او در زمینه اثرات مخرب کاربرد معماری غربی بیان کرد: یک کودک از همان اوایل زندگی در محیطی قرار می گیرد که ساختمان های آن به همان سبک ساختمان هایی است که در فیلم های هالیودی می بیند جای تامل است که چگونه می توان فرهنگ فرزند خود را بر مبنای اسلامی ایرانی بچینیم در حالی که نگاه و زمینه آنچه که به عنوان فرهنگ و ساختار در ذهن او است به شکل اسلامی ایرانی پایه گذاری نشده است.

کارشناس مدیریت شهری یادآور شد: اگر شما نگاه کنید صهیونیست ها و فراماسون ها در جهان به شدت بر سبک معماری خود تاکید دارند و این سبک معماری جزء ضمائم فرهنگی آنان است و تفکر فقهی منحرف خود و علامت هایشان را در ساختمان ها، نما و منظر شهری رعایت می کنند که مجموعه «موقوفه ابراج البیت» نمونه ای از برج شیطان معروف است که توسط اسرائیل در مکه مکرمه ساخته شده و بر خانه خدا سایه افکنده است البته این فضایی است که دست به گریبان کل جهان اسلام است و از کشور ما که ام القری جهان اسلام و تشیع است انتظار می رود در این زمینه کوتاهی نکند.

او فرهنگ را آمیزه ای از ارزش ها، باید ها و نباید ها برشمرد و گفت: فرهنگ دارای مباحث مختلف و محصول قرن ها است که سینه به سینه جلو آمده است. ما در قرن های قبل مشکلی نداریم زیرا ۱۴۰۰ سال است که معماری اسلامی داریم و از زمانیکه اسلام وارد ایران شد آمیزه ای از معماری ایران و اسلام آمیخته و تنوع ایجاد کرد که مرجع آن را می توان در اصفهان دید که دلیل نصف جهان بودن این شهر نیز سبک های معماری است که در بناهای آن استفاده شده است.

عرفانیان اظهار داشت: این فرهنگ قرن هاست که در بین مردم جا افتاده است لذا ما باید قوانین را به سمت فرهنگ واقعی مردم ببریم. من عقیده دارم قوانین و آئین نامه ها بر مبنای تفکرات و جوش و خروش های ملی مذهبی و اسلامی مردم نیست زیرا فرهنگ مردم اسلامی است و در همه موارد دیده ایم ولیکن قوانین و آئین نامه ها بر مبنای فرهنگ درونی مردم نوشته نشده است.

او لازمه تبیین معماری اسلامی ایرانی را همیت و یکپارچگی همگانی دانست و بیان کرد: مقام معظم رهبری در این زمینه تاکیدات فراوانی علی الخصوص به شورای عالی استان ها و اعضای شورای شهر تهران داشته اند، باید بافت شهری از فضای کنونی به اسم معماری نوین به فضای ایرانی اسلامی تبدیل شود و نباید فقط به یک سری نقش و نگار ها، اسلیم ها و نوع رنگ ها بسنده کرد، معماری اسلامی ایرانی فقط این ها نیست بلکه یک هویت فقهی است که باید در خود این نقش و نگارها و اسلیم ها و طاق و نیم طاق ها رعایت شود.

مولف کتاب توسعه مدیریت شهری از منظر تمدن ایرانی اسلامی در ادامه تاکید کرد: لازمه انجام این کار فقط در حد شورای شهر و شهرداری نیست بلکه سازمان مهندسی کل کشور، مجلس شورای اسلامی، بدنه اجرایی، دهیارها، فرماندارها و استاندارها همه باید با اتحاد و یکپارچگی پای کار بیایند و قطعا این کار گروه و قشر خاصی نیست.

او در پایان گفت: اگر لایحه ای به مجلس ارائه و طرحی تصویب شود و در اجرایی شدن آن سه قوا وارد عمل شوند می توان از تهاجمات غربی که اکنون به معماری ما نیز رسیده است جلوگیری کرد. معماری اسلامی ایرانی در دل فرهنگ ما نهفته است که باید از دل مردم جوشش کند ما در معماری اسلامی ایرانی تنوع و الگوها و معماران توانمندی داریم که متاسفانه از آنان بهره نمی بریم.

نویسنده : راضیه رضایی

برای دریافت جدیدترین بسته اخبار روز اینجا کلیک کنید

نظرات شما

 

  • بخش نظرات تنها برای ارائه نظرات شما در رابطه با همین مطلب می باشد و نظرات متفرقه حذف خواهند شد.
  • لطفاً از نوشتن متن های تبلیغاتی و یا توهین آمیز خودداری فرمایید.
  • نظرات شما پس از تایید مدیریت وبسایت قابل نمایش خواهد بود لطفاً در ارسال نظرات صبرداشته باشید
  • قبل از ارسال نظرات خود قوانین سایت را مطالعه بفرمایید